భారత్ విడిచి వెళ్లాలని నటుడు ఇమ్రాన్ ఖాన్కు నోటీసు

2024లో ముంబైలోని ఆగస్ట్ క్రాంతి మైదాన్ ప్రాంతంలో నిర్వహించిన నిరసనలో ఇమ్రాన్ ఖాన్ పాల్గొన్నారు. ఆయనతో పాటు ఆయన భాగస్వామి, నటి లేఖా వాషింగ్టన్, ఆయన బంధువు జైన్ మేరీ కూడా అక్కడ ఉన్నారు. ఆ రోజు జరిగిన పరిణామాల్లో భాగంగా, ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్ జ్ఞానేశ్ కుమార్ రాజీనామా చేయాలని నిరసనకారులు డిమాండ్ చేశారు. అనుమతి లేకుండా సమావేశం నిర్వహిస్తున్నారనే కారణంతో ముంబై పోలీసులు నిరసనకారులను అదుపులోకి తీసుకున్నారు. ఇమ్రాన్ ఖాన్, లేఖా వాషింగ్టన్ సహా 400 మందికి పైగా వ్యక్తులను పోలీసులు అదుపులోకి తీసుకున్నట్లు వార్తలు తెలిపాయి. కొన్ని గంటల తర్వాత ఇమ్రాన్ ఖాన్, లేఖా వాషింగ్టన్, జైన్ మేరీ విడుదలయ్యారు. ఇమ్రాన్ ఖాన్ తనను ఏ రాజకీయ సంస్థ ప్రతినిధిగా కాకుండా, నగరంలో నివసించే వ్యక్తిగా నిరసనకు వచ్చానని చెప్పినట్లు నివేదించింది.

నిరసన నేపథ్యం

అంటే ఈ వార్తలో కాక్రోచ్ జనతా పార్టీ అని పేర్కొన్నారు. ఈ నిరసనలో పాల్గొన్నవారు భారత ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్ జ్ఞానేశ్ కుమార్ రాజీనామా చేయాలని డిమాండ్ చేశారు. ఈ వివాదం ప్రధానంగా ఓటర్ల జాబితాల ప్రత్యేక సమగ్ర సవరణ ( ) ప్రక్రియపై వచ్చిన అభ్యంతరాలకు సంబంధించినది. ఓటర్ల జాబితాల్లో అవకతవకలు జరిగాయనే ఆరోపణలు, ఓటర్ల పేర్ల తొలగింపు, జాబితాల సవరణ ప్రక్రియలో పారదర్శకతపై సందేహాలు, ఎన్నికల వ్యవస్థపై బాధ్యత వహించాలని ఎన్నికల అధికారులను కోరడం వంటివి నిరసనకారులు లేవనెత్తిన ఆందోళనలు. ఇవి నిరసనకారులు లేవనెత్తిన ఆరోపణలు, ఆందోళనలు మాత్రమే. వీటన్నింటినీ నిరూపితమైన వాస్తవాలుగా భావించకూడదు. పోలీసులు అనుమతి లేని సమావేశం నిర్వహించడంపై చర్యలు తీసుకున్నట్లు వార్తలు తెలిపాయి.

చర్యకు డిమాండ్

బీజేపీ నాయకుడు కిరీట్ సోమయ్య, ఇమ్రాన్ ఖాన్ విదేశీ పౌరుడని, నిబంధనలు లేదా వీసా షరతులను ఉల్లంఘించి రాజకీయ నిరసనలో పాల్గొన్నారా అనే అంశాన్ని పరిశీలించాలని కోరారు. ఆయన ఇమ్రాన్ ఖాన్ను అదుపులోకి తీసుకోవాలని, అవసరమైతే దేశం నుంచి బహిష్కరించాలని ముంబై పోలీసులకు ఫిర్యాదు చేశారు. పోలీసులు ఆ ఫిర్యాదును కు పంపినట్లు వార్తలు తెలిపాయి. ఇక్కడ గమనించాల్సిన విషయం ఏమిటంటే, ఒక రాజకీయ నాయకుడు ఫిర్యాదు చేయడం వేరు; ప్రభుత్వం చట్టపరమైన విచారణ అనంతరం చర్య తీసుకోవడం వేరు. ఫిర్యాదు చేసినంత మాత్రాన ఆరోపణలు నిజమని నిర్ధారణ కాదు.

కార్డు అంటే ఏమిటి

ఈ వివాదాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి కార్డు గురించి తెలుసుకోవాలి. పూర్తి రూపం . భారతీయ మూలాలు ఉన్నప్పటికీ విదేశీ పౌరసత్వం కలిగిన అర్హులైన వ్యక్తులకు ఈ పథకం కింద ప్రత్యేక హోదా కల్పిస్తారు. కార్డు భారత పౌరసత్వం కాదు. ఇది నిర్దిష్ట ప్రయోజనాలను కల్పించే ప్రత్యేక హోదా. కార్డు ఉన్న వ్యక్తికి భారత్లో నివసించడానికి, పని చేయడానికి కొన్ని సదుపాయాలు ఉన్నప్పటికీ, భారత పౌరులకు ఉండే అన్ని రాజకీయ హక్కులు ఉండవు.

ఇదే ఈ వివాదంలో అత్యంత ముఖ్యమైన చట్టపరమైన ప్రశ్న. ఇండియన్ ఎక్స్ప్రెస్ వివరణ ప్రకారం, కార్డుదారులు బహిరంగ నిరసనకు హాజరు కావడానికి ప్రతిసారీ ముందస్తు ప్రత్యేక అనుమతి తప్పనిసరిగా తీసుకోవాలని నిబంధనల్లో స్పష్టంగా పేర్కొనలేదు. అయితే, దీని అర్థం అన్ని రకాల రాజకీయ కార్యకలాపాలకు స్వేచ్ఛగా అనుమతి ఉందని కాదు. ఇక్కడ మూడు అంశాలను వేరు చేసి చూడాలి. నిరసనకు హాజరు కావడం: ఒక సమావేశంలో పాల్గొనడం మాత్రమే చట్టవిరుద్ధమని ఆటోమేటిక్గా తేల్చలేం. నిరసనలో రాజకీయ కార్యకలాపాలు నిర్వహించడం: నిబంధనలు, వీసా షరతులు, నిర్దిష్ట కార్యకలాపాలకు వర్తించే పరిమితులను పరిశీలించాలి. చట్టాన్ని ఉల్లంఘించడం: నిషేధాజ్ఞలు, చట్టబద్ధమైన పోలీసు ఆదేశాలు లేదా ఇతర వర్తించే చట్టాలను ఉల్లంఘించారా అనే విషయాన్ని ఆధారాలతో నిర్ణయించాలి. భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 19(1)(), 19(1)() వరుసగా భావప్రకటన స్వేచ్ఛ, శాంతియుతంగా సమావేశమయ్యే హక్కులను భారత పౌరులకు కల్పిస్తాయి. కార్డుదారులు విదేశీ పౌరులు కావడంతో ఈ హక్కులను భారత పౌరుల మాదిరిగా అదే ప్రాతిపదికన క్లెయిమ్ చేయలేరు.

అవును, చట్టం అనుమతించే సందర్భాల్లో విదేశీ పౌరుడిని భారత్ విడిచి వెళ్లమని ఆదేశించే అధికారం సంబంధిత అధికారులకు ఉండవచ్చు. అయితే, ఇమ్రాన్ ఖాన్ విషయంలో ఆ అధికారం ఏ నిర్దిష్ట నిబంధన కింద ఉపయోగించబడింది, నోటీసులో ఏ కారణాలు పేర్కొన్నారు అనే వివరాలు ముఖ్యం. నివేదిక ప్రకారం, కార్డుదారులు భారతదేశంలో విదేశీ పౌరులుగానే పరిగణించబడతారు. సిటిజెన్షిప్ యాక్ట్, 1955లోని సెక్షన్ 7 కింద నిర్దిష్ట కారణాలపై నమోదును రద్దు చేసే నిబంధనలు ఉన్నాయి. కేవలం పోలీసు ఫిర్యాదు లేదా వీసా నిబంధనల ఉల్లంఘన ఆరోపణ ఉన్నంత మాత్రాన నేరం జరిగినట్లు లేదా బహిష్కరణ సమర్థనీయమని నిర్ధారణ కాదు. ఇక్కడ ఒక ముఖ్యమైన తేడా ఉంది: కార్డు రద్దు చేయడం, భారత్ విడిచి వెళ్లాలని నోటీసు ఇవ్వడం, బలవంతంగా దేశం నుంచి బహిష్కరించడం ఇవి ఒకటే కావు. ప్రతి చర్యకు వర్తించే చట్టపరమైన ఆధారాలు, ప్రక్రియ వేర్వేరుగా ఉండవచ్చు.